/omtaler

Les redaksjonens korte bemerkninger til aktuelle utgivelser og litterære prosjekter:

Skarp visuell poesi

Cia Rinnes digitale verk archives zaroum

Det danske nettgalleriet Afsnit P har i løpet av dei seinaste åra utvikla seg til å bli eitt av dei mest spennande nettstadane for den jamnt over bildekunst- og poesiinteresserte skandinav. I tredje og siste avsnitt av utstillinga «Ord i øjet – ny nordisk visuell poesi» imponerer galleriet med si hittil mest ambisiøse og vellukka poesivisualisering; det er finlandssvenske Cia Rinnes digitale verk archives zaroum.

Cia Rinne, som også deltok på årets Audiatur-festival i Bergen, er det vi kanskje kan kalle ein fleirspråkleg konseptpoet; ho arbeider både med tysk, engelsk, finsk og fransk i prosjektvise utstillingar som tar til i grenselandet mellom dikt og bildekunst. I 2001 samla Rinne opp ein del av dei tidlegare oppførte visuelle dikta sine og gav dei ut på eige forlag i diktsamlinga zaroum. Afsnit Ps Archives zaroum er ei digital vidareføring av denne diktsamlinga, der Rinne også har fått hjelp av animatøren Christian Yde Frostholm.

Gjennom 29 ulike avdelingar kan ein i denne digitale utstillinga klikke seg fram og tilbake mellom animerte mappar, som opnar dikt, ord eller teikningar, som igjen kan klikkast på, opnast og endrast. Dikta trer på denne måten fram i ein interaktiv leik mellom nettlesaren og nettbrukaren, på same måte som dei tidlegare bidraga i Afsnit Ps serie om visuell poesi.

Slik Anders Lundberg poengterer det i sitt særs oppklarande essay om Cia Rinnes visuelle poesi, er paranomasien den sentrale retoriske figuren diktaren arbeider etter. Ein paranomasi er å danne eit slags ordspel mellom to nesten heilt like ord. I praksis blir dette å klikke med musepeikaren på orda, eller teikningane mellom orda, og sjå på korleis dei endrar seg, litt etter litt.

Til dømes gir ein figur med eit punkt i sentrum følgjande alternative forklaringar etterkvart som ein klikkar på han:

= where you see from (eye)
= where you drank from (breast)
= where you came from (womb)
= where you live (earth)
= where you pinch a hole ( )

Lista kunne sikkert vore gjort lengre, men om ein følgjer parantesane her, ser vi at poeten går frå dei sterkt eksistensielt lada metaforane blikket, brystet, morslivet, jorda – og til ingenting. Lista mimer ein overgang frå det menneskeleg spesifikke, det levande og til det tomme, endelege; døden. Animasjonen blir bokstaveleg talt punktert, etter at du klikkar tilstrekkeleg antall gongar på «ballongen». På same måte som livet brått tar slutt. Slike overraskande og skarpsynte element er archives zaroum fulle av – og denne utstillinga skil seg etter mi meining klårt ut frå dei tidlegare bidraga i Afnsit Ps visuelle poesiserie, som mest har tatt føre seg ord og bokstavar som eindimensjonale bilde. For dei av dykk som har ein ettermiddag eller ei natt å avsjå til fordel for poetisk venstrehandsklikking, kan denne utstillinga absolutt anbefalast!

Eksterne lenker:
>> archives zaroum [Ord i øyet #3]
>> Afsnit P
>> Anders Lundbergs essay om Cia Rinnes zaroum

JOS 03/02/08